शेतकरी मित्रांनो, सध्या राज्यामध्ये हरभरा, तूर आणि तंबाखू काढणीची लगबग सुरू आहे. याच पार्श्वभूमीवर, हवामान अभ्यासक पंजाब डक यांनी १६ फेब्रुवारी २०२६ रोजी एक अत्यंत महत्त्वाचा हवामान अंदाज व्यक्त केला आहे. आगामी उन्हाळा किती कडक असेल आणि २०२६ च्या मान्सूनमध्ये पाऊस कसा राहील, याविषयी त्यांनी सविस्तर माहिती दिली आहे.
चला तर मग, जाणून घेऊया पंजाब डक यांचा हा महत्त्वपूर्ण अंदाज आणि शेतकऱ्यांसाठीचा खास सल्ला.
सध्याची शेतीची कामे: काढणीसाठी योग्य वेळ सध्या राज्यात पावसाचे मोठे सावट नाही. त्यामुळे ज्या शेतकऱ्यांचा हरभरा, तूर किंवा तंबाखू (कर्नाटक सीमावर्ती भाग) काढणीला आला आहे, त्यांनी तो निर्धास्तपणे काढून घ्यावा. २० फेब्रुवारीपर्यंत थंडीचा प्रभाव जाणवेल, मात्र त्यानंतर रात्रीची थंडी हळूहळू कमी होण्यास सुरुवात होईल.
फेब्रुवारी अखेरीस वातावरणात बदल (२३ ते २५ फेब्रुवारी)
- कारणे: दक्षिणेकडे (तामिळनाडू, केरळ) असलेला कमी दाबाचा पट्टा आणि उत्तरेकडील पश्चिमी विक्षोभ (WD) यामुळे वातावरणात बदल होत आहे.
- विदर्भ आणि उत्तर महाराष्ट्र: २३, २४ आणि २५ फेब्रुवारीच्या दरम्यान पूर्व विदर्भात (चंद्रपूर, वर्धा, नागपूर, भंडारा, गोंदिया, अमरावती) ढगाळ वातावरण राहील आणि तुरळक ठिकाणी पावसाचे थेंब पडण्याची शक्यता आहे. उत्तर महाराष्ट्रातही अंशतः ढगाळ वातावरण राहील, पण राज्यभर सर्वत्र मोठा पाऊस होणार नाही.
२०२६ चा उन्हाळा: उन्हाचा पारा वाढणार! यावर्षी उन्हाळा खूप तीव्र असणार आहे. फेब्रुवारीच्या अखेरीसच तापमान ३७ ते ३८ अंश सेल्सिअसपर्यंत पोहोचेल. मार्च महिन्यापासून उन्हाचा चटका आणखी वाढेल आणि एप्रिल-मे महिन्यांत काही भागांत तापमान ४२, ४४ ते थेट ४७ अंशांपर्यंत जाण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी जनावरांच्या आणि स्वतःच्या पिण्याच्या पाण्याची तसेच उन्हाळी पिकांची योग्य ती काळजी घेणे आवश्यक आहे.
मान्सून २०२६: यंदा पाऊस कसा राहील? पंजाब डक यांच्या प्रदीर्घ अभ्यासानुसार, २०२६ मध्ये गेल्या वर्षासारखी (२०२५) अतिवृष्टी होणार नाही.
- सरासरी पाऊस: यावर्षी पाऊस सरासरी इतकाच (जेमतेम) राहील.
- पिकांसाठी पोषक: पाऊस कमी असला तरी यावर्षी पिके खूप चांगली येतील. कापूस, तूर आणि सोयाबीनच्या उत्पादनात चांगली वाढ होण्याची शक्यता आहे. पांढऱ्या तुरीलाही चांगला उतार मिळेल.
- परतीचा पाऊस: सप्टेंबर-ऑक्टोबरच्या दरम्यान येणारा परतीचा पाऊस मात्र काही भागांत सरासरी ओलांडून जोरदार बरसू शकतो.
निसर्गाचे संकेत: गावरान आंबा आणि पाऊस पंजाब डक एका अत्यंत रंजक निरीक्षणाकडे लक्ष वेधतात. त्यांच्या मते, जेव्हा उत्तरेकडे प्रचंड बर्फवृष्टी आणि थंडी असते, तेव्हा महाराष्ट्रात गावरान आंब्याला भरपूर मोहर येतो. जर हा गावरान आंबा चांगला पिकला आणि टिकला, तर त्यावर्षी पाऊस कमी पडतो, असा त्यांचा आजवरचा अभ्यास आहे. त्यामुळे यावर्षी शेतकऱ्यांनी कलमी नव्हे, तर ‘गावरान’ आंब्याच्या झाडांचे निरीक्षण करावे.
शेतकऱ्यांसाठी मोलाचा सल्ला निसर्गाच्या लहरीपणानुसार शेतीचे नियोजन करणे ही काळाची गरज आहे. यावर्षी पाऊस जेमतेम राहणार असल्यामुळे: १. कमी पाण्यावर येणारी पिके निवडा: कापूस, तूर, सोयाबीन यांसारख्या पिकांना प्राधान्य द्या. २. लवकर येणाऱ्या जाती (Varieties): पिकांच्या लवकर येणाऱ्या वाणांची निवड करा, जेणेकरून कमी पावसातही ती यशस्वीरित्या हाती येतील.
(टीप: अचानक वातावरणात काही मोठा बदल झाल्यास नवीन अंदाज दिला जाईल. अधिक माहितीसाठी आमच्या वेबसाईटला भेट देत राहा.)